СКАРАЧЭННІ І ЎМОЎНЫЯ АБАЗНАЧЭННІ

1. Крыніцы

А. Сержп. Грам. нарыс — А. К. Сержпутовский. Грамматический очерк белорусского наречия дер. Чудин Слуцкого уезда Минской губернии. — ОРЯС, т. 89, № 1. Спб., 1911.

А. Сержп., КАБСП — А. Сержпутоўскі. Казкі і апавяданні беларусаў з Слуцкага павету. Мінск, 1926.

А. Сержп., СРБП — А. К. Сержпутовский. Сказки и рассказы белорусов-полешуков (Материалы к изучению творчества белорусов и их говора). Спб., 1911.

БППФ — Беларускія прыказкі, прымаўкі, фразеалагізмы. Склаў Ф. Янкоўскі. Мінск, 1962.

Г. Юрч., Пол. — Георгі Юрчанка. Скарбы — побач. — “Полымя”, 1965, № 1.

Е. Рам., БНК, 1962 — Беларускія народныя казкі (са зборнікаў Е. Раманава). Мінск, 1962.

Е. Рам., БС, IV — Белорусский сборник, выпуск четвертый. Сказки космогонические и культурные. Собрал Е. Р. Романов. Витебск, 1891.

З. Радч., ГНП — Гомельские народные песни. Записаны в Дятловицкой волости Гомельского уезда Могилевской губернии Зинаидой Радченко. Спб., 1888.

І. Нас., СБП — Сборник белорусских пословиц, составленный И. И. Носовичем. Спб., 1874.

І. Серб., БС — И. А. Сербов. Белорусы-сакуны. Краткий этнографический очерк. — ОРЯС, т. 94, № 1, Спб, 1915.

Лінг. зб. — Лінгвістычны зборнік. Артыкулы, паведамленні матэрыялы. Пад рэд. Ф. Янкоўскага і А. Саладухі. Мінск, 1965. З гэтага зборніка выкарыстоўваюцца фразеалагічныя назіранні К. Клопавай-Панюціч і Л. Падгайскага.

Матэр. для сл. — Матэрыялы для слоўніка народнадыялектнай мовы. Пад рэд. Ф. Янкоўскага. Мінск, 1960. З гэтай калектыўнай працы браліся фразеалагізмы і ілюстрацыі да іх з лексічных і фразеалагічных падборак В. Бекіша, Г. Варавы, С. Зубрыцкага, Н. Калошы-Гаўрош, С. Прача, В. Рабкевіча, М. Ралавец-Кавалёвай, Ф. Янкоўскага, М. Яўневіча.

М. Гар., НП — М. Гарэцкі, А. Ягораў. Народныя песні з мелодыямі. Мінск, 1928.

М. Фед., ЛБ, I (II, III, IV) — Міхал Федароўскі. Люд беларускі на РУсі літоўскай, т. I, Кракаў, 1897; т. II, Кракаў, 1902; т. III, Кракаў, 1903; т. IV, Варшава, 1935.

ПБН — Песні беларускага народа. Мінск, 1959.

Пол. — часопіс “Полымя”.

П. Ст., Пол. — Павел Стэцка. З народнай гаворкі. — “Полымя”, 1966, № 8; Народная фразеалогія. — “Полымя”, 1967, № 2.

П. Шэйн, БНП, 1874 — Белорусские народные песни. Сборник П. В. Шейна. Спб., 1874.

П. Шэйн, БНП, 1962 — Са зборнікаў П. Шэйна. Мінск, 1962.

П. Шэйн, II — Материалы для изучения быта и языка русского населения Северо-Западного края, собранные и приведенные в порядок П. В. Шейном, т. II, Спб., 1893.

П. Ахр., БК — Беларускія казкі. Зборнік склаў П. Ахрыменка. Мінск, 1963.

Р. Шырма, БНП, I (II, III) — Беларускія народныя песні. Запіс Р. Шырмы, т. I, Мінск, 1959; т. II, Мінск, 1960; т. III, Мінск, 1962.

С. Некраш., Да характ. гавор. — С. Некрашэвіч. Да характарыстыкі беларускіх гаворак Парыцкага раёна (Кароткі этнаграфічна-лінгвістычны нарыс). Зап. аддз. гуман. навук. Працы класа філалогіі, т. 2, кн. 9. Мінск, 1929.

Хрэстам. — Хрэстаматыя па беларускай дыялекталогіі. Пад рэд. Р. Аванесава і М. Бірылы. Мінск, 1962.

Ч. Пятк., КДПР — Чэслаў Пяткевіч. Культура духова Палесся рэчыцкага. Варшава, 1938.

Я. Чач. — Ян Чачот. Песенькі сялянскія з-пад Нёмана і Дзвіны, некаторыя прыказкі і ідыёмы. Вільня, 1846.

Былыя паветы і сучасныя раёны тэрытарыяльна, сваімі межамі не супадаюць. Выкарыстоўваючы матэрыял з друкаваных крыніц (напрыклад, кнігі А. Сержпутоўскага, Е. Раманава, М. Федароўскага, дыялекталагічную хрэстаматыю), аўтар захоўвае геаграфічныя паметы (павет, вёска), якія зроблены ў кнігах звычайна пад тэкстам. Вось чаму тут падаюцца побач павет і раён, потым пералічваюцца вёскі, якія ўваходзяць ці ўваходзілі ў пэўны павет і раён. Гл, напрыклад: Аршанскі павет, Аршанскі раён, Высокае, Копысь, Пугляі, Талачын. Скарачэнне агульных назваў: вол. — воласць, п. — павет, пас. — пасёлак, пп. — паветы, р. — раён, рр. — раёны, ст. — станцыя.

Акцябр. р. — Акцябрскі. р., Акцябр, Воземля, Забал. — Забалацце, Ляск. — Ляскавічы, Парэч. — Парэчча, ст. Рацм. — станцыя Рацміравічы.

Арш. п. — Аршанскі п., Арш. р. — Аршанскі р., Высок. — Высокае, Коп. — Копысь, Пугл. — Пугляі, Талач. — Талачын.

Асіп. р. — Асіповіцкі р., Асіп. — Асіповічы, Вер. — Верайцы, Вяз. — Вяззе, Гоман. — Гоманаўка, Дрыч. — Дрычын, Дубр. — Дуброўка, Кар. — Караны, Карыт. — Карытнае, Лап. — Лапічы, Тат. — Татарка, Яс. — Ясень.

Ашм. п. — Ашмянскі п., Ашм. р. — Ашмянскі р., Гальш. — Гальшаны.

Бабр. п. — Бабруйскі п., Бабр. р. — Бабруйскі р., ст. Бабр. — станцыя Бабруйск, ст. Бераз. — ст. Беразіна, Бр. — Брожа, Гл. — Глуша, Міхал. — Міхалёва, Пл. — Плёсы, Сычк. — Сычкава.

Баран. р. — Баранавіцкі р., Гарадз. — Гарадзішча, Каўп. — Каўпакі, Кут. — Кутаўшчына, Моўч. — Моўчадзь, Серамавічы.

Барыс. п. — Барысаўскі п., Барыс. р. — Барысаўскі р., Барыс. — Барысаў, Вял. Трасц. — Вялікая Трасцяніца, Стах. — Стахава.

Беласт. п. — Беластоцкі п., Беласт. — Беласток, Гарад. — Гарадок, Гарад. Беласт. — Гарадок Беластоцкі, Пясч. — Пясчанікі.

Бешанк. р. — Бешанковіцкі р., Брасл. — Браслаў, Бардз. — Бардзенічы, Ік. — Іказнь, Перабр. — Пераброддзе.

Буд.-Каш. р. — Буда-Кашалёўскі р., Гус. — Гусевіца.

Бых. п. — Быхаўскі п., Бых. р. — Быхаўскі р., Бых. — Быхаў.

Бял. р. — Бялыніцкі р., Бял. — Бялынічы, Кл. — Кліны.

Бяроз. р. — Бярозаўскі р., Вос. — Восаўцы, Хр. — Хрыса, Белаз. — Белазёрск.

Бярэз. р. — Бярэзінскі р., Бераз. — Беразіно, Бл. — Блеўчыцы, Бярэз. — Бярэзань (так здаўна называюць на Бярэзіншчыне мястэчка, якое носіць афіцыйную назву Беразіно), Дул. — Дулебы, Кук. — Кукарава, Лыс. — Лысуха, Паг. — Пагост, Чыр. Бер. — Чырвоны Бераг.

Валож. р. — Валожынскі р., Валож. — Валожын, Вішн. — Вішнева, Выг. — Выганічы, Дзесятн. — Дзесятнікі, Івен. — Іве*нец, Пярш. — Пяршаі, Пярэж. — Пярэжары, Рак. — Ракаў, Сак. — Сакаўшчына.

Ваўк. п. — Ваўкавыскі п., Ваўк. р. — Ваўкавыскі р., Аз. — Азяранкі, Астр. — Астроўчыцы, Бераст. — Берастовіца, Верашч. — Верашчакі, Відз. — Відзейкі, Вільч. — Вільчукі, Вішн. — Вішневічы, Вял. Гр. — Вялікія Грынкі, Ган. — Ганевічы, Ганч. — Ганчары, Гн. — Гнезна, Дварч. — Дварчаны, Дыхн. — Дыхноўцы, Ізаб. — Ізабэлін, Кавал. — Кавалёўцы, Кр. — Крэсла, Кук. — Кукелкі, Кукл. — Куклічы, Кус. — Кусінцы, Лыск. — Лыскава, М. Азяр. — Малыя Азяранкі, Мсціб. — Мсцібава, Новікі, Пач. — Пачуі, Рось, Радз. — Радзевічы, Руд. — Рудаўка, Свісл. — Свіслач, Струбн. — Струбніца, Утк. — Утканы, Хоцьк. — Хоцькаўцы, Шандры, Шыл. — Шылавічы, Ял. — Ялаўка, Ян. — Янышы.

Верхнядз. р. — Верхнядзвінскі р., Н. Лад — Новы Лад.

Віл. п. — Вілейскі п., Віл. р. — Вілейскі р., Вілейка, Будсл. — Будслаў, Буцькі, Завід. — Завідонне, Задуб. — Задубенне, Зім. — Зімодры, Ілья, Карп. — Карпавічы, Раёўка, Слаб. — Слабодка.

Вілен. п. — Віленскі п., Вільня.

Віцеб. п. — Віцебскі п., Віцеб. р. — Віцебскі р.

Воран. р. — Воранаўскі р., Чыж. — Чыжуны.

Ганц. р. — Ганцавіцкі р.

Гарад. п. — Гарадоцкі п., Гарад. р. — Гарадоцкі р., Гарад. — Гарадок, Вараўл. вол. — Вараўлянская вол.

Гл. р. — Глускі р., Ад. — Адэль, Бабр. — Бабровічы, Байл. — Байлюкі, Балаш. — Балашэвічы, Барб. — Барбароў, Баян. — Баянаў, Бер. — Бервы, Блізн. — Блізніцы, Бяроз. — Бярозаўка, Бярэж. — Бярэжкі, Вайц. — Вайцяхоў, Весн. — Веснаў, В. — Вільча, Вольн. — Вольніца, Гарад. — Гарадок, Гл. — Глуск, Глушч. — Глушчына, Дак. — Даколь, Дубр. — Дуброва, Жаўвін. — Жаўвінец, Згода, Зубар. — Зубарэвічы, Касар. — Касарычы, Кл. — Клетнае, Ключ, Луч. — Лучкі, Малін. — Малінаў, Н. Жыц. — Новае Жыццё, Побл. — Поблін, Пяц. — Пяценка, Слаўк. — Слаўкавічы, Стар. — Старына, Стражы*, Сымон. — Сымонавічы, Сял. — Сялец, Хал. — Халопічы, Хваст. — Хвастовічы, Цясн. — Цясноў, пас. Чыр. — пасёлак Чырвоны, пас. Я. Куп. — пасёлак Янкі Купалы.

Глыб. р. — Глыбоцкі р., Глыб. — Глыбокае, Лаз. — Лазічы.

Гом. п. — Гомельскі п., Гом. р. — Гомельскі р., Бел. — Беліца, Дзятл. вол. — Дзятлавіцкая вол., Выл. — Вылеў.

Гор. п. — Горацкі п., Гор. р. — Горацкі р., Горкі.

Гродз. губ. — Гродзенская губерня, Гродз. п. — Гродзенскі п., Гродз. р. — Гродзенскі р., Аз. — Азёры, Бел. — Белая, Гродз. — Гродзеншчына, Гродна, Канч. — Канчаткі, Лаша, Пальн. — Пальніца.

Дзіс. — Дзісна.

Дзярж. р. — Дзяржынскі р., Валяр. — Валяр’яны, Дзярж. — Дзяржынск, Маг. — Магільнае, Путч. — Путчына, Фан. — Фаніпаль, Цепл. — Цеплень, Чарк. — Чаркасы.

Докш. р. — Докшыцкі р., Докш. — Докшыцы, Бяг. — Бягомль, Глін. — Гліннае, Даўг. — Даўгінава, Забор. — Заборцы, Карал. — Каралеўшчына, Пустас. — Пустаселле, Шкл. — Шклянцы.

Ельскі р. — Ельскі р., Зос. — Зосінцы, Махн. — Махнавічы.

Жлоб. р. — Жлобінскі р., Жлоб. — Жлобін, Кр. Бер. — Красны Бераг.

Зэльв. р. — Зэльвенскі р., Зэльва, Зэльвеншч. — Зэльвеншчына.

Ігум. п. — Ігуменскі п., Ігуменшч. — Ігуменшчына.

Іўеўскі р. — Іўеўскі р., Іўе, Маг. — Магенцы.

Калінк. р. — Калінкавіцкі р., Калінк. — Калінкавічы, Ліц. — Ліцвінавічы, М. Аўц. — Малыя Аўцюкі, Юр. — Юравічы.

Кап. р. — Капыльскі р., Аксам. — Аксаміты, Ванел. — Ванелевічы, Кап. — Капыль, Макр. — Макраны, Пук. — Пукава, Пясоч. — Пясочнае, Рус. — Русакі.

Карэл. р. — Карэліцкі р., Дзяляц. — Дзяляцічы, Заг. — Загор’е, Карэл. — Карэлічы, Крын. — Крынкі, Лукі, Любан. — Любанічы, Мірат. — Міратычы, Пагар. — Пагарэлка, Палуж. — Палужжа, Райца, Сін. Слаб. — Сіняўская Слабада, Тур. — Турэц, Цыр. — Цырын, Ярэм. — Ярэмічы.

Касцюк. р. — Касцюковіцкі р., Ял. — Ялавец.

Кл. р. — Клецкі р., Кл. — Клецк, Мер. — Мервін, Сін. — Сіняўка.

Клім. р. — Клімавіцкі р., Клім. — Клімавічы.

Круп. р. — Крупскі р., Круп. — Крупкі.

Крыч. р. — Крычаўскі р., Губ. — Губеншчына, Каран. — Каранец, Крыч. — Крычаў, Ціньк. — Цінькава.

Лаг. р. — Лагойскі р., Бел. — Беларуч, Кор. — Корань, Лаг. — Лагаза, Лаг. — Лагойск, Мач. — Мачаны, Юр. — Юр’ева, Янушк. — Янушкавічы.

Лельч. р. — Лельчыцкі р., Лельч. — Лельчыцы, Сін. П. — Сініцкае Поле.

Лёзн. р. — Лёзненскі р., Глод. — Глоданкі, Шэрк. — Шэркіна.

Леп. п. — Лепельскі п., Леп. р. — Лепельскі р., Вор. — Ворань, Леп. — Лепель, Ст. Леп. — Стары Лепель.

Лід. п. — Лідскі п., Лід. р. — Лідскі р., Жалуд. — Жалудок, Хільч. — Хільчыцы.

Літ. ССР — Літоўская ССР, Свянц. — Свянцяны.

Лоеўскі р. — Лоеўскі р., Лоеў, Руд. — Рудня.

Люб. р. — Любанскі р., Гарадз. — Гарадзяцічы, Жалы, Заб. — Забалацце, Заг. — Загалле, Крацк. — Крацкоў, Люб. — Любань, Ляск. — Ляскавічы, Паг. — Пагост, Трайч. — Трайчаны, Ям. — Яменск.

Лях. р. — Ляхавіцкі р., Кур. — Куршынавічы, Ліпск, Лях. — Ляхавічы, Мін. — Мінічы.

Магіл. п. — Магілёўскі п., Магіл. р. — Магілёўскі р., Еліз. — Елізава.

Маз. п. — Мазырскі п., Маз. р. — Мазырскі р., Гаўр. — Гаўрыльчыцы, Луч. — Лучыцы, Міх. — Міхалкі, Запол. — Заполле, Юр. — Юравічы.

Малад. р. — Маладэчанскі р., Аляхн. — Аляхновічы, Бак. — Бакшты, Бар. — Бараны, Баяры, Бор, Валодз. — Валодзькі, Вал. — Валокі, Гаішча, Гран. — Гранічы, Дубр. — Дуброва, Заг. — Загорцы, Клім. — Кліманты, Кр. — Краснае, Крас. — Красоўшчына, Малад. — Маладэчна, Міг. — Мігаўка, Пор. — Поравічы, Радашк. — Ра*дашкавічы, Раёўка, Сыч. — Сычавічы, Удр. — Удранка, Улан. —Уланаўшчына, Уша, Хаж. — Хажова, Шал. — Шалу*хі.

Маст. р. — Мастоўскі р., Граб. — Грабава, Дзяр. — Дзярэчын.

Мін. п. — Мінскі п., Мін. р. — Мінскі р., Астр. Гарад. — Астрашыцкі Гарадок, Астр. — Астрошыца, Бараўл. — Бараўляны, Белар. — Беларусь (станцыя), Буц. — Буцавічы, Відаг. — Відагоршч, Вос. — Восава, Ган. — Ганалес, Гат. — Гатовіна, Гуя*, Даўб. — Даўбарова, Даш. — Дашкі, Двор. — Дворышча, Дзехн. — Дзехнаўка, Дуды, Дук. — Дукора, Засл. — Заслаўе, Казек. — Казекава, Клад. — Кладачкі, Койд. — Койданава, Коўш. — Коўшава, Круп. — Крупіца, Куты, Лекар. — Лекараўка, Луск. — Лускава, Лыс. Г. — Лысая Гара, Масл. — Маславічы, Ма*цкі, Мач. — Мачаны, Мін., Камар. — Мінск, Камароўка, Н. Двор — Новы Двор, Нялід. — Нялідавічы, Пап. — Паперня, Пільн. — Пільніца, Пухл. — Пухлякі, Раг. — Рагава, ст. Радашк. — ст. Ра*дашкавічы, Раўб. — Раўбічы, Раўк. — Раўкуцевічы, Рахм. — Рахманькі, Салом. — Саломерычы, Сен. — Сенніца, Сёмк. Гарад. — Сёмкаў Гарадок, Слаб. — Слабада, Стар. С. — Старое Сяло, Стр. — Строчыцы, Угл. — Угляны, Шап. — Шапялі, Шарш. — Шаршуны, Чуч. — Чучаны, Чыр. — Чыравічы.

Мсц. п. — Мсціслаўскі п., Мсц. р. — Мсціслаўскі р., Багацьк. —Багацькаўка, Зар. — Зарэчча, Каўш. — Каўшова, Кр. Г. — Красная Горка, Пуст. — Пустынкі, Пяч. — Пячкоўка, Ход. — Ходасы.

Мядз. р. — Мядзельскі р., Аз. — Азаркі, Аз.-Пуд. — Азаркі-Пудавінка, Купа, Мац. — Мацясы, Мядз. — Мядзел, Нар. — Нарач, Слаб. — Слабада.

Навагр. п. — Навагрудскі п., Навагр. р. — Навагрудскі р., Вал. — Валеўка, Ваўк. — Ваўкавічы, Зуб. — Зубкова, Любча, Мон. — Мондзін, Навагр. — Навагрудак, Навас. — Навасады, Падкас. — Падкасоўе, Радаг. — Радагошч, Свіц. — Свіцязь, Скрыш. — Скрышава, Тур. — Турэц, Усел. — Уселюб, Чар. — Чарэсля, Ярэм. — Ярэмічы, Ят. — Ятра.

Нараўл. р. — Нараўлянскі р., Верб. — Вербавічы, Нар. — Нароўля.

Нясвіж. р. — Нясвіжскі р., Гарадз. — Гарадзея, Нясвіж, Сейл. — Сейлавічы, Сноў.

Палес. — Палессе.

Пар. р. — Парыцкі р.

Паст. р. — Пастаўскі р., Воцк. — Воцкавічы, Луж. — Лужкі.

Петрык. р. — Петрыкаўскі р., Агол. — Аголічы.

Пол. р. — Полацкі р., Гомля, Сал. — Саламір’е.

Пруж. п. — Пружанскі п., Пруж. р. — Пружанскі р., Выс. Гр. — Высокі Груд, Вял. С. — Вялікае Сяло, Горск, Пруж. — Пружаны, Пружаншч. — Пружаншчына, Шак. — Шакуны.

Пух. р. — Пухавіцкі р., Бал. — Балачанка, Бл. — Блужа, Верк. — Веркалы, Гар. — Гарэлец, Дук. — Дукора, Жыц. — Жыцін, Мар. Гор. — Мар’іна Горка, Пух. — Пухавічы, Рудз. — Рудзенск, Рус. — Русаковічы, Скобр. — Скобраўка, Суц. — Суцін, Хід. — Хідра, Шал. — Шалягі, Шацк, Шчытк. — Шчыткавічы.

Рагач. п. — Рагачоўскі п., Рагач. р. — Рагачоўскі р., Нісім. — Нісімкавічы, Рагач. — Рагачоў, Шарах. Б. — Шарахоўскія Буды.

Рад. р. — Радунскі р., Рад. — Радунь, Чыж. — Чыжэвічы.

Ружан. — Ружаншчына, Руж. — Ружаны.

Рэч. п. — Рэчыцкі п., Рэч. р. — Рэчыцкі р., Рэч. — Рэчыца.

Сак. п. — Сакольскі п., Дрыга, Жух. — Жухава, Мінк. — Мінкаўцы, Сух. — Сухаволя, Хадар. — Хадароўка.

Саліг. р. — Салігорскі р., Краснад. — Краснадворцы, Паг. — Пагост.

Светл. р. — Светлагорскі р., Асташк. — Асташкавічы, Казл. — Казлоўка, Рас. — Расава, Чырк. — Чыркавічы, Чэр. — Чэрнін.

Свісл. р. — Свіслацкі р., Бераст. — Берастовіца, Кват. — Кватэры, Свісл. — Свіслач.

Сен. п. — Сенненскі п., Сен. р. — Сенненскі р., Андр. — Андрэйчыкі, Бар. — Барок, Дварч. — Дварчаны, Клім. — Клімавічы, Расн. вол. — Раснянская воласць, Сянно, Ульян. — Ульянавічы, Шарн. — Шарнёва, Шэмет. — Шэметаўка.

Скід. р. — Скідэльскі р., Бабр. — Баброўня, Гал. — Галавачы, Жыт. — Жытомля, Лун. — Лунна, Чарл. — Чарлёна.

Сл. п. — Слуцкі п., Сл. р. — Слуцкі р., Бох. — Бохава, Вял. Рож. — Вялікі Рожан, Гаўрыльч. — Гаўрыльчыцы, Гр. — Грэск, Млын. — Млынок, Пас. — Пасека, Пярэвал. — Пярэвалака, Семеж. — Семежава, Сл. — Слуцк, Случ. — Случчына, Трухан. — Труханавічы, Цал. — Цалевічы, Чудз. — Чудзін, Чуч. — Чучавічы, Шантар. — Шантароўшчына, Шышч. — Шышчыцы, Яск. — Яскавічы.

Слон. п. — Слонімскі п., Слон. р. — Слонімскі р., Слонімшч. — Слонімшчына, Горка, Моўч. — Моўчадзь, Радзівіл. — Радзівілавічы, Студар. — Студароўшчына, Ст. С. — Старое Сяло.

Смал. р. — Смалявіцкі р., Малін. — Малінаўка, Пятр. — Пятровічы, Смал. — Смалявічы.

Смарг. р. — Смаргонскі р., Смарг. — Смаргонь.

Старадар. р. — Старадарожскі р., Н. Дар. — Новыя Дарогі, Палаж. — Палажэвічы, Пас. — Пасека, Паськ. Г. — Паськова Горка, Стар. Дар. — Старыя Дарогі.

Стаўб. р. — Стаўбцоўскі р., Ак. — Акінчыцы, Бераж. — Беражное, Заям. — Заямнае, Мікал. — Мікалаеўшчына, Рубяж. — Рубяжэвічы, Сверж. — Свержань, См. — Смольня, Стоўб. — Стоўбцы.

Увар. р. — Уваравіцкі р., Гус. — Гусевіца.

Уздз. р. — Уздзенскі р., Маг. — Магільнае, Цепл. — Цеплень.

Уш. р. — Ушацкі р., Арэх. — Арэхаўна, Вашк. — Вашкава, Вял. Д. — Вялікія Дольцы, Лут. — Лутава, Лясн. Аз. — Лясныя Азёры, Навас. — Наваселле, Слаб. — Слабада, Судзіл. — Судзілавічы, Уш. — Ушачы, Чэр. — Чэрсвя.

Хойн. р. — Хойніцкі р., Алекс. — Алексічы, Вал. — Валяцін.

Хоцім. р. — Хоцімскі р., Ял. — Ялавец.

Чач. р. — Чачэрскі р., Гоц. — Гоцкае, Чач. — Чачэрск.

Чашн. р. — Чашніцкі р., Краснал. — Красналукі, Латыг. — Латыгаўка, Чашн. — Чашнікі.

Чэрвен. р. — Чэрвеньскі р., Карз. — Карзуны, Чэр. — Чэрвень, Чэрвен. — Чэрвеншчына.

Чэрык. р. — Чэрыкаўскі р., Чэрык. — Чэрыкаў.

Шкл. р. — Шклоўскі р., Фашч. — Фашчаўка.

Шуміл. — Шуміліна, Лас. — Ласвіцкія.

Шчуч. р. — Шчучынскі р., Будр. — Будраўцы, Вял. Б. — Вялікія Баяры, Маск. — Маскалі, Раж. — Ражанка.

З адцен. — з адценнем.

З адцен. абыяк. — абыякавасці, асудж. — асуджэння, грэбл. — грэблівасці, жартаўл. — жартаўлівасці, зламоўн. — зламоўнасці, зняважл. — зняважлівасці, іран. — іранічнасці, незадавальн. — незадавальнення, непаш. — непашаны, пагардл. — пагардлівасці, паэтычн. — паэтычнасці, пяшчотл. — пяшчотлівасці, узнёсл. — узнёсласці.

Бібл. — біблейны выраз. Гл. — глядзіце. Параўн. — параўнаем. У руск. — у рускай мове. Кніжн. — кніжны выраз.

Дзве кропкі (..) паказваюць на скарачэнне цытаты.

(sic!) — звярніце ўвагу на граматычную асаблівасць.

[ Назад Змест Далей ]