146. Jak Białorusini nazywali siebie i swój język w różnych czasach?
Z tym było różnie. Najstarsza historyczna nazwa naszego narodu to Krywicze (Kryvičy). Wacław Łastouski uważał, że jest to wyraz bliski słowom: krewny, swojak z Krywi. Potem, od końca I tysiąclecia n.e., nasi przodkowie nazywali siebie Ruś, Rusinami (słowa pochodzenia skandynawskiego, jednym z początkowych znaczeń może być - plemię tych, którzy pływają na czułnach). Tymi słowami określali ziemie, gdzie rozszerzyło się chrześcijaństwo obrządku wschodniego. Istniała Ruś Połocka, Ruś Kijowska. Kiedy w XV wieku na scenie politycznej pojawiła się Moskwa, jej język zaczęli nazywać moskiewskim, ale swoją mowę nadal nazywali ruską. W Wielkim Księstwie Litewskim zaczęły pojawiać się nazwy Litwa, Litwini. Sami Białorusini i cudzoziemcy nasz język nazywali litewskim albo litewsko-ruskim.
Nazwa Biała Ruś nie była dla naszego kraju odwieczna. Swoje źródła - jak dowiódł tego historyk Aleś Bieły - ma ona w zachodnioeuropejskiej tradycji piśmienniczej. Średniowieczni kronikarze i kartografowie "wiązali" tą nazwę (Russia Alba) z różnymi terytoriami - zarówno na południu (ziemie nad Donem) jak i na północy (Nowogrodczyźnie). Po podbiciu Nowogrodu, nazwa ta przeszła na Moskwę, a od drugiej połowy XVI wieku, w związku z jej ekspansją została przeniesiona na wschodnie białoruskie tereny i ziemie ukraińskie. Później, pojęcie Białaruś zostało związane z wschodniobiałoruskimi ziemiami - Witebszyzną, Smoleńszczyzną, terenami Mohylewa, a od końca XIX wieku władze rosyjskie zaczęły nazywać Białorusią cały kraj. Liderzy białoruskiego ruchu początku XX wieku wybrali i zaczęli szeroko propagować nazwę Białorusini, język białoruski (biełarusy, biełaruskaja mova).
Vacłaŭ Łastoŭski i Jan Stankievič od początku lat 20. propagowali powrót nazwy Krywicze, język krywicki. Jan Stankievič, żyjący na emigracji, od lat 50. rozpowszechniał nazwę Wielka Litwa, Wielkolitwinowie, język wielkolitwiński (Vialikalitva, vialikalićviny, vialikalitoŭskaja mova).