ЛЕКЦЫЯ 43

А. Зьвярнi ўвагу на выгавар пададзеных курсывам зычных:

быць — бiць		(być — bić)
выць — вiць		(wyć — wić)
забiць — зябiць		(zabić — ziabić)
кыш! — кiшкi		(kyš — kiški)
лог — лёг		(łoh — loh)
мод — мёд		(mod — miod)
лапа — ляпа		(łapa — lapa)
дзын! — дзень		(dzyn! — dzień)
на-на! — няня		(na-na — niania)
пылi — пiлi		(pyli — pili)
ныць — нiць		(nyć — nić)
суды — сюды		(sudy — siudy)
хата — хiтры		(chata — chitry)
цап! — цяп!		(cap! — ciap!)
фырр! — фiрма		(fyrr! — firma)

§ 47. Цьвёрдыя i мягкiя зычныя. Зычныя могуць вымаўляцца цьвёрда i мягка. Цьвёрдым выгаварам называем такое, што чуваць, напрыклад, у слове: на-на! Мягкiм называем такое, як ў слове: няня.

Зычныя — б, в, г, ґ, д, дз, дж, ж, з, к, л, м, н, п, р, с, т, ф, х, ц, ч, ш — чуваць цьвёрдымi, напрыклад, у такiх словах: босы, вол, госьць, ґанак, доля, ксяндзы, жыта, ураджай, зорка, кол, лом, ныць, пышны, рысь, сын, тын, фыркаць, хата, цэп, чын, шырокi.

Зычныя чуваць мягка ў такiх разох, напрыклад: бiць, вiць, гiнуць, мазґi, дзiк, зiма, кiнуць, лёгкi, месца, Нёман, пяць, сем, фiгура, хiтры, цiха, бiць, конь, лось, полька, дзядзька.

Б. 1. Перапiсаўшы, пастаў пункт (.) над лiтарам, што азначаюць мягкiя зычныя гукi:

Люлi! Люлi! Люлi! Прыляцелi куры, селi на вароцех у чырвоных боцех, сталi сакатацi. Што курачкам дацi: цi жыта карыта, цi ячменю жменю, цi бобу каробу?

2. Перапiсаўшы, паставiць нацiск:

Ярка на камiнку смолны корч палае. Бацька на калодцы лапаць выплятае. Латае халацiк на зуслоне матка. У школу заўтра пойдзе iх сыночак Iгнатка. Сын васьмёхгадовы корчык падкладае, з бацькавай работы вочак не спускае. Сьветлая галоўка мысьлямi занята. Многа ўсякiх думак у вачох Iгната. А як сын улёгся, думкi ўзварушылiсь, i ўсю ноч Iгнасю школа, кнiгi сьнiлiсь.