epub
 
Падключыць
слоўнікі

Браты Грым

Заяц і вожык

Гэтай казцы вы, бадай, не паверыце. Аднак мой дзядуля, распавядаючы яе, заўсёды падкрэсліваў:

- Не ўсё ў гэтай казцы выдумка. Ёсць у ёй і праўда. Бо чаму б тады людзі сталі расказваць яе?

Пачыналася гэта казка так:

Аднойчы ў ясны сонечны дзянёк стаяў вожык каля дзвярэй свайго дома, склаўшы рукі на жываце, і напяваў песеньку.

Спяваў ён сваю песеньку, спяваў і раптам вырашыў: «Пайду я ў поле, на сваю бручку пагляджу. Пакуль, - думае, - мая жонка-вожычыха дзяцей мые ды апранае, я паспею і ў полі пабываць, і дамоў вярнуцца».

Пайшоў ён і сустрэўся па дарозе з зайцам, які таксама ішоў у поле - на сваю капусту паглядзець.

Убачыў вожык зайца, пакланіўся яму і гаворыць ветліва:

- Дзень добры, паважаны заяц. Як вы маецеся?

А заяц быў вельмі важны і горды. Замест таго каб ветліва прывітацца з вожыкам, ён толькі галавой хітнуў і сказаў груба:

- Чаму гэта ты, вожык, у такую рань па полі рыскаеш?

- Я пагуляць выйшаў, - кажа ён.

- Пагуляць? - спытаў заяц насмешліва. - А па-мойму, на такіх кароценькіх ножках далёка не зойдзеш.

Пакрыўдзілі вожыка гэтыя словы. Не любіў ён, калі так гаварылі пра яго ногі, якія і сапраўды былі кароценькія і крывыя.

- Ці не думаеш ты, - спытаўся ён у зайца, - што твае заечыя ногі бегаюць хутчэй і лепш?

- Зразумела, - кажа заяц.

- А ці не хочаш ты са мной навыперадкі пабегчы? - пытаецца вожык.

- З табой навыперадкі? - кажа заяц. - Не смяшы мяне, - калі ласка. Ну няўжо ты на сваіх крывых нагах мяне абгоніш?

- А вось убачыш, - адказвае вожык. - Убачыш, што абганю.

- Ну, давай пабяжым, - кажа заяц.

- Пачакай, - кажа вожык. - Спачатку я схаджу дамоў, паснедаю, а праз паўгадзіны вярнуся на сваё месца. Тады і пабяжым. Добра?

- Добра, - сказаў заяц.

Пайшоў ён дадому. Ідзе і думае: «Заяц, вядома, хутчэй за мяне бегае. Але ён дурны, а я разумны. Я яго перахітру».

Прыйшоў ён дадому і кажа жонцы:

- Жонка, збірайся хутчэй, прыйдзецца табе са мной у поле ісці.

- А што здарылася? - пытаецца вожычыха.

- Ды вось мы з зайцам паспрачаліся, хто хутчэй бегае - я ці ён. Я павінен зайца абагнаць, а ты мне ў гэтай справе дапаможаш.

- Што ты - з глузду з'ехаў? - здзівілася вожычыха. - Куды табе з зайцам цягацца? Ён цябе адразу абгоніць.

- Не твая справа, жонка, - сказаў вожык. - Збірайся і пойдзем. Я ведаю, што раблю.

Вожычыха пайшла з вожыкам у поле. Па дарозе ён гаворыць жонцы:

- Мы пабяжым з зайцам вось па гэтым доўгім полі. Заяц пабяжыць па адной баразне, а я па другой. А ты, жонка, стань у канцы поля ля маёй баразны. Як толькі падбяжыць да цябе заяц, ты крыкні: «Я ўжо тут!» Зразумела?

- Зразумела, - адказвае жонка.

Так яны і зрабілі. Адвёў вожык вожычыху на пачатак сваёй баразны, а сам вярнуўся на тое месца, дзе пакінуў зайца.

- Ну што, - кажа заяц, - пабяжым?

- Пабяжым, - кажа вожык.

- Раз, два, тры! - крыкнуў заяц.

І абодва яны пабеглі з усіх ног.

Зрабіў вожык крокі тры-чатыры, а потым ціхенька вярнуўся на сваё месца і сеў. Сядзіць і адпачывае. А заяц усё бяжыць і бяжыць. Дабег да канца сваёй баразны, а тут вожычыха яму і крычыць:

- Я ўжо тут!

А трэба сказаць, што вожык і вожычыха вельмі падобныя адзін на аднаго. Здзівіўся заяц, што вожык яго абагнаў.

- Бяжым цяпер назад, - кажа ён вожычысе. - Раз, два, тры!

І паімчаўся заяц назад хутчэй, чым раней. А вожычыха засталася сядзець на сваім месцы.

Дабег заяц да пачатку баразны, а вожык яму крычыць:

- Я ўжо тут!

Яшчэ больш здзівіўся заяц.

- Бяжым яшчэ раз, - кажа ён вожыку.

- Добра, - адказвае вожык. - Калі хочаш, пабеглі яшчэ раз.

Так семдзесят тры разы бегаў заяц туды і назад. А вожык усё абганяў яго.

Прыбяжыць заяц да пачатку баразны, а вожык яму крычыць: «Я ўжо тут!»

Пабяжыць заяц назад да канца баразны, а вожычыха яму крычыць: «Я ўжо тут!»

На семдзесят чацвёрты раз дабег заяц да сярэдзіны поля і зваліўся на зямлю.

- Стаміўся, - кажа, - не магу больш бегаць.

- Вось бачыш цяпер, - кажа вожык, - у каго ногі хутчэйшыя?

Нічога не сказаў заяц і пайшоў з поля. А вожык з вожычыхай паклікалі сваіх дзяцей і пайшлі з імі гуляць.



Пераклад: Міхась Пазнякоў

Беларуская Палічка: http://knihi.com